Συντήρηση: playfield, λάστιχα, ρακέτες

Ένα φλίπερ που παίζεται θέλει συντήρηση όπως ένα αυτοκίνητο. Τα τέσσερα βασικά: καθαρισμός και κέρωμα του playfield, λάστιχα, rebuild των ρακετών, και οι μικροδουλειές που κάνουν τη διαφορά. Όλα γίνονται στο σπίτι με απλά εργαλεία.

Πόσο συχνά

1. Καθαρισμός του playfield

Σήκωσε το τζάμι, βγάλε την μπίλια, και αφαίρεσε όσα πλαστικά και ράμπες βγαίνουν εύκολα (φωτογράφισέ τα πρώτα). Κάνε ένα πέρασμα με ηλεκτρική σκούπα για τη σκόνη και τα κομμάτια από λάστιχα. Μετά:

• Για playfield με βερνίκι ή clear coat σε καλή κατάσταση: καθαριστικό τύπου Novus 2 (ή ισοδύναμο ελαφρύ πολυκαθαριστικό) με μαλακό πανί από μικροΐνες, σε κυκλικές κινήσεις, λίγο λίγο. Σκούπισε με καθαρό πανί. Τελείωσε με Novus 1 για λάμψη.
• Για παλιό playfield με ξεφλουδισμένη ζωγραφιά: μόνο ελαφρύ πέρασμα με λίγη ισοπροπυλική αλκοόλη σε πανί, ποτέ τρίψιμο. Η ζωγραφιά φεύγει με το πανί.
• Mylar: καθαρίζεται όπως το βερνίκι. Μην προσπαθήσεις να το βγάλεις αν δεν ξέρεις πώς· κάτω από ένα παλιό mylar η ζωγραφιά συχνά σηκώνεται μαζί του.
• Τι να αποφύγεις: καθαριστικά με αμμωνία (θολώνουν τα πλαστικά), διαλυτικά, σφουγγάρια με σκληρή πλευρά, οτιδήποτε «για αυτοκίνητα» με λειαντικά.

Τα πλαστικά και οι ράμπες πλένονται με χλιαρό νερό και λίγο υγρό πιάτων, στεγνώνουν μόνα τους. Τα καπάκια των bumpers το ίδιο.

2. Κέρωμα

Μετά τον καθαρισμό, ένα λεπτό στρώμα κερί carnauba χωρίς λειαντικά (οι γνωστές μάρκες για φλίπερ, ή ένα καθαρό κερί carnauba αυτοκινήτου χωρίς «cleaner» ή «polish» στην ετικέτα). Απλώνεις με πανί, αφήνεις να θαμπώσει, γυαλίζεις με καθαρό πανί. Το κερί κάνει την μπίλια να κυλάει πιο γρήγορα και προστατεύει τη ζωγραφιά. Μη βάλεις κερί σε playfield με ξεφλουδισμένη ζωγραφιά χωρίς βερνίκι, θα μπει μέσα στις ρωγμές.

3. Μπίλιες

Η μπίλια είναι το φθηνότερο ανταλλακτικό και αυτό που κάνει τη μεγαλύτερη ζημιά. Μια μπίλια με σκουριά ή γρατζουνιές είναι γυαλόχαρτο για το playfield. Άλλαξέ τες κάθε έξι μήνες, πάντα σε σετ, και πέτα τις παλιές. Μπίλιες: 27 mm (1 1/16"), χρωμιωμένο ατσάλι. Οι «carbon steel» τυπικές είναι μια χαρά· οι «ceramic» είναι για μηχανήματα με μαγνήτες.

4. Λάστιχα

Τα λάστιχα (rubber rings) σκληραίνουν με τα χρόνια και η μπίλια «πεθαίνει» πάνω τους αντί να αναπηδά. Για κάθε μηχάνημα υπάρχει έτοιμο κιτ με όλα τα μεγέθη, φθηνότερο και πιο σίγουρο από το να μετράς μόνος σου. Χρώμα: λευκό είναι το κλασικό, μαύρο δεν φαίνεται βρώμικο αλλά «βάφει» το playfield με μαύρη σκόνη. Τα σύγχρονα σιλικόνης (π.χ. Titan, Super-Bands) κρατάνε πολύ περισσότερο και δεν σκονίζουν, αλλά παίζουν λίγο διαφορετικά. Αλλάζεις ένα ένα για να μην μπερδέψεις τα μεγέθη, και κοιτάς ταυτόχρονα τα posts: ένα σπασμένο post αλλάζεται τώρα.

Στις ρακέτες τα λάστιχα είναι ξεχωριστό κομμάτι. Σωστό μέγεθος ανά μηχάνημα (standard ή mini), και αλλάζονται όποτε δεις ρωγμές.

5. Rebuild ρακετών

Η δουλειά που επιστρέφει τη δύναμη στο παιχνίδι. Για κάθε ρακέτα χρειάζεσαι ένα rebuild kit για το σύστημα και την εποχή σου (διαφέρουν: Williams System 3-7, Bally, System 11, WPC Fliptronics). Περιέχει:

• Έμβολο και σύνδεσμο (plunger και link): φθείρονται στο σημείο που ο σύνδεσμος πιάνει στον μοχλό της ρακέτας. Παίξιμο εκεί σημαίνει χαμένη δύναμη.
• Πλαστικό χιτώνιο πηνίου (coil sleeve): το πιο συχνά φθαρμένο κομμάτι. Αν το έμβολο δεν γλιστράει ελεύθερα μέσα του, η ρακέτα είναι αδύναμη. Δεν λαδώνεται ποτέ.
• Ελατήριο επιστροφής και το ελαστικό στοπ (coil stop) που χτυπάει το έμβολο. Ένα «μανιταριασμένο» στοπ δημιουργεί παίξιμο.
• Διακόπτης τέλους διαδρομής (EOS) στα μηχανήματα πριν τα Fliptronics: καίγεται από το σπινθήρισμα και πρέπει να ανοίγει τη στιγμή που η ρακέτα φτάνει στο τέλος της διαδρομής, ούτε πριν ούτε μετά. Στα WPC με Fliptronics ο EOS είναι μικρός και δεν περνάει ρεύμα ισχύος.
• Δακτυλίδι (bushing) του άξονα της ρακέτας, αν έχει παίξιμο.

Η διαδικασία: φωτογραφία, αφαίρεση ρακέτας από πάνω (η βίδα του σφιγκτήρα από κάτω), αφαίρεση μηχανισμού, αντικατάσταση όλων των φθαρμένων, επανατοποθέτηση. Το πηνίο δεν αλλάζει αν δεν είναι καμένο. Ρύθμισε τη γωνία της ρακέτας σύμφωνα με τα σημάδια του playfield. Μία ώρα ανά ρακέτα την πρώτη φορά, είκοσι λεπτά τη δεύτερη.

6. Μικροδουλειές που ξεχνιούνται

• Κλίση. Με ένα κλισίμετρο στο τζάμι (ή εφαρμογή κινητού πάνω στο playfield), 6 έως 6,5 μοίρες. Ρυθμίζεται από τα πέλματα των ποδιών. Και αλφάδι αριστερά-δεξιά. Λάθος κλίση αλλάζει όλο το παιχνίδι.
• Διακόπτες. Μία φορά τον χρόνο, πέρασμα από το test των διακοπτών. Όσοι δεν αποκρίνονται: καθάρισμα με χαρτόνι επαγγελματικής κάρτας ανάμεσα στις επαφές και ρύθμιση του κενού. Όχι γυαλόχαρτο.
• Bumpers. Τα δακτυλίδια και οι «φούστες» (skirts) φθείρονται. Αν ένα bumper δεν ενεργοποιείται όταν η μπίλια το ακουμπάει ελαφρά, ο διακόπτης του θέλει ρύθμιση.
• Τζάμι. Καθαρίζεται και από τις δύο πλευρές. Αν αλλάξεις, προτίμησε «anti-reflective» γυαλί, κάνει τεράστια διαφορά σε φωτεινό δωμάτιο.
• Καμπίνα και πόδια. Σφίξε τα μπουλόνια των ποδιών (χαλαρώνουν) και βάλε προστατευτικά (leg protectors) ανάμεσα στο πόδι και την καμπίνα αν η ζωγραφιά είναι άθικτη.
• Connectors. Κάθε φορά που ανοίγεις το backbox, κοίτα για μαυρισμένους connectors. Ένας καμένος connector που τον προλαβαίνεις κοστίζει 2 ευρώ, ένας που δεν τον προλαβαίνεις κοστίζει πλακέτα.